در حالی که ماجراجویی‌های نظامی و حملات هدفمند رژیم ایران در تنگه هرمز، تردد کشتی‌های تجاری را به کابوسی خطرناک تبدیل کرده است، گزارش‌های تحقیقی جدید از نقش حیاتی و پنهان ارتش ایالات متحده آمریکا در تأمین امنیت انرژی جهان پرده برمی‌دارد.
بر اساس گزارش روزنامه “نیویورک تایمز”، نیروی دریایی آمریکا با اجرای عملیاتی پیچیده و هوشمندانه، تانکرهای نفتکش را به صورت مخفیانه از مسیرهای امن در جنوب تنگه هرمز و نزدیکی سواحل عمان عبور می‌دهد. این اقدام راهبردی واشینگتن، مانع از تحقق رویای رژیم تهران برای فلج کردن بازارهای جهانی و جهش بی‌سابقه قیمت سوخت شده است.
اگرچه پیش از آغاز درگیری‌ها روزانه حدود ۱۵ میلیون بشکه نفت از این آبراه عبور می‌کرد، اما در پی ناامنی‌های ایجاد شده توسط سپاه پاسداران، این رقم به شدت سقوط کرد. با این حال، تحلیلگران مؤسسه دریایی “ویندوارد” تأکید میکنند که از ماه مه گذشته، عملیات حفاظتی آمریکا جان دوباره‌ای به این شریان بخشیده است؛ به طوری که در ماه جولای، تانکرهای تحت حمایت ایالات متحده موفق شدند روزانه حدود ۵ میلیون بشکه نفت خام را از خلیج فارس خارج کنند. میشل ویس بوکمن، تحلیلگر ارشد این مؤسسه، این موفقیت را در میانه حملات مداوم رژیم ایران، “خیره‌کننده و فوق‌العاده موثر” توصیف کرده است.
عملیات پنهان در شریان‌های انرژی؛ اسکورت تانکرها تحت تدابیر شدید امنیتی
فرماندهی مرکزی ایالات متحده آمریکا (سنتکام) برای مقابله با پهپادها و موشک‌های رژیم ایران، مجموعه‌ای از جنگ‌افزارهای پیشرفته را در منطقه مستقر کرده است. بر اساس مستندات “نیویورک تایمز”، اپراتورهای کشتی‌های تجاری پیش از ورود به تنگه، برنامه سفر خود را نزد ارتش آمریکا ثبت کرده و در طول مسیر، فرستنده‌های شناسایی خود را خاموش میکنند تا از دید رادارهای رژیم ایران پنهان بمانند. در صورت بروز هرگونه تهدید، ناوها، هلیکوپترها و هواپیماهای تهاجمی آمریکا آماده‌اند تا بلافاصله وارد عمل شده و پرتابه‌های متخاصم را رهگیری کنند. سنتکام اعلام کرده است که تاکنون به بیش از ۱۰۰۰ کشتی برای عبور ایمن از این منطقه یاری رسانده است.
با این وجود، لجاجت رژیم تهران در ناامن‌سازی منطقه هزینه‌های جانی و مالی سنگینی به همراه داشته است.
بر اساس تحلیل داده‌های “سازمان بین‌المللی دریانوردی”، از ابتدای ماه ژوئن تاکنون، دست‌کم ۱۵ کشتی که در مسیرهای جنوبی تردد می‌کردند، هدف حملات موشکی و پهپادی ایران قرار گرفته‌اند که منجر به زخمی شدن ۱۶ دریانورد و کشته شدن ۳ تن دیگر شده است.
در آخرین مورد که هفته جاری رخ داد، اصابت یک پرتابه به تانکری در نزدیکی سواحل عمان، منجر به جان باختن یکی از خدمه شد؛ جنایتی که “مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا” نیز آن را تأیید کرده است.
تقابل راهبردی واشینگتن با باج‌خواهی دریایی تهران
رژیم ایران با نادیده گرفتن قوانین بین‌المللی، مدعی حق نظارت دائمی بر ترددها در تنگه هرمز شده است؛ ادعایی که پیش از جنگ هرگز وجود نداشت. مونا یاکوبیان، مدیر بخش خاورمیانه در “مرکز مطالعات راهبردی و بین‌المللی”، معتقد است که تهدیدات ایران علیه ناوبری آزاد در آینده نزدیک همچنان پابرجا خواهد بود. واشینگتن در پاسخ به این باج‌خواهی، راهبردی دوگانه را پیش گرفته است: از یک سو با ایجاد “دیوار فولادین” محاصره بنادر ایران، رژیم را از درآمدهای نفتی محروم کرده و از سوی دیگر، با اسکورت تانکرهای سایر کشورها، ثبات را به بازار جهانی بازگردانده است.
شرکت‌های بزرگی همچون “دیناکوم” یونان و شرکت ملی نفت ابوظبی (ادنوک) از جمله نهادهایی هستند که علی‌رغم ریسک بالای حملات، همچنان به جابجایی انرژی از مسیرهای تحت حمایت آمریکا ادامه می‌دهند. شرکت “ادنوک” اعلام کرده است که ۱۸ فروند از شناورهایش در جریان این جنگ هدف قرار گرفته‌اند، اما برای حفظ امنیت کارمندان و دارایی‌های خود، پروتکل‌های عملیاتی را با شرایط امنیتی جدید تطبیق داده است. این استقامت تجاری، در واقع واکنشی صریح به تلاش‌های رژیم ایران برای گروگان گرفتن امنیت انرژی جهانی است.
چالش‌های لجستیکی پنتاگون و نابودی پایگاه منامه
حفظ چنین حضور نظامی گسترده‌ای برای ارتش آمریکا بدون چالش نبوده است. از زمان نابودی پایگاه دریایی آمریکا در منامه (پایتخت بحرین) در نخستین روزهای جنگ، زنجیره تدارکاتی نیروی دریایی با دشواری روبرو شده است. اکنون کشتی‌های پشتیبانی ناچارند مسیری طولانی را تا جزیره “دیه‌گو گارسیا” در اقیانوس هند طی کنند؛ سفری که بیش از ۵ روز به طول می‌انجامد. این موضوع فشار مضاعفی بر ناوگان آمریکا وارد کرده است، به طوری که ناو هواپیمابر “آبراهام لینکلن” از اواخر نوامبر سال گذشته بدون توقف و استراحت برای خدمه در دریا مانده است.
در حال حاضر حدود ۲۰ ناو جنگی ایالات متحده، از جمله ناوهای هواپیمابر “آبراهام لینکلن” و “جورج واشینگتن”، به همراه چندین ناوشکن در دریای عمان حضور دارند تا هم محاصره بنادر ایران را تثبیت کنند و هم از تردد تانکرها محافظت نمایند. با وجود فرسودگی تجهیزات و نیاز به تعمیرات اساسی، مقامات پنتاگون تأکید دارند که این مأموریت تا زمان عقب‌نشینی کامل رژیم ایران از مواضع تهاجمی خود ادامه خواهد یافت.
ناخدا تیم هاوکینگ، سخنگوی سنتکام، خاطرنشان کرده است که اگرچه دفاع در برابر حملات پراکنده رژیم نفوذناپذیر نیست، اما آمارها نشان می‌دهد که این راهبرد در مجموع موفق بوده و تعداد کشتی‌هایی که به سلامت از گلوگاه هرمز عبور میکنند، به طور مستمر در حال افزایش است.
- تقارن سه پرونده امنیتی و بن‌بست دیپلماتیک؛ آیا احتمال حمله مجدد به ایران افزایش یافته است؟
- تشدید جنون‌آمیز اعدام‌ها در ایران؛ ۶۰۴ قربانی در ۹ ماه به عنوان ابزار ارعاب و بقای رژیم
- اولتیماتوم واشینگتن به تهران؛ توقف غنی‌سازی شرط پایان جنگ هفت‌ماهه
- ثبت رکورد بی‌سابقه در حملات موشکی به نفتکشها و تهدید تازه سپاه پاسداران برای انسداد تنگه هرمز
- عملیات “فجر یمن”؛ آیا وابستگی به ایران پایان “حوثی‌ها” را تسریع می‌کند؟
