خبرگزاریهای رسمی ایران از حمله پهپادی نیروی زمینی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به یکی از مقرهای گروه کومله در منطقه بالیسان در استان اربیل اقلیم کردستان عراق خبر دادند. این حملات که گفته میشود شب گذشته، ۲۴ اکتبر ۲۰۲۶ (۲ آبان ۱۴۰۵)، انجام شدهاند، به گفته سپاه پاسداران در چارچوب «اقدامات پیشدستانه آفندی» صورت گرفته و هدف آن «گروهک تروریستی و تجزیهطلب کومله» بوده است. در همین حال، گروه کومله با تأیید اصل حمله، اعلام کرده است که این رویداد تنها خسارات مادی در پی داشته و هیچ تلفات انسانی به دنبال نداشته است. این در حالی است که خبرگزاریهای ایران از «خسارات و تلفات قابلتوجه» به ساختار و توان عملیاتی این گروه خبر دادهاند.

جزئیات حمله و ادعاهای اولیه
بر اساس گزارش خبرگزاری مهر در صبح امروز، نیروی زمینی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در عملیاتی پهپادی، مقر گروه کومله در منطقه بالیسان واقع در استان اربیل را هدف قرار داده است. این حمله حوالی ساعت ۲۲ شب گذشته، ۲۴ اکتبر ۲۰۲۶ (۲ آبان ۱۴۰۵)، به وقت محلی رخ داده است. منابع خبری در ایران، از جمله آفتابنیوز و قطره، این عملیات را «پیشدستانه» و در راستای مقابله با «گروهک تروریستی و تجزیهطلب کومله» توصیف کردهاند. سپاه پاسداران در ارزیابی اولیه خود مدعی شده است که این عملیات «خسارات و تلفات قابلتوجهی» به ساختار و توان عملیاتی گروه کومله وارد کرده است، هرچند جزئیات تکمیلی و آمار دقیق در دست بررسی اعلام شده است. این در حالی است که کومله در واکنش اولیه خود، ضمن تأیید حمله، هرگونه تلفات انسانی را رد کرده و تنها به وقوع خسارات مادی اشاره نموده است. این تفاوت در گزارشها، ابهامات بیشتری را در مورد پیامدهای دقیق این حمله ایجاد کرده است.

سابقه حملات ایران به گروههای کرد مخالف
حمله اخیر سپاه پاسداران به پایگاه کومله در اقلیم کردستان عراق در ادامه سلسله حملات موشکی و پهپادی جمهوری اسلامی ایران به گروههای مخالف کرد ایرانی در سالیان گذشته صورت میگیرد. این حملات از مدتها پیش به یکی از عوامل اصلی تنش در روابط میان تهران، بغداد و دولت اقلیم کردستان تبدیل شده است. برای مثال، در سپتامبر ۲۰۲۲ (شهریور ۱۴۰۱)، سپاه پاسداران حملات گستردهای را با استفاده از پهپادهای انتحاری و موشکهای زمین به زمین به مقرهای احزاب کرد ایرانی از جمله حزب دموکرات کردستان ایران و کومله در مناطقی مانند کویسنجق و زرگویز انجام داد. این حملات در آن زمان منجر به کشته شدن حداقل ۱۸ نفر و زخمی شدن ۶۲ نفر بر اساس ادعای مقامات کرد شد. همچنین، در سپتامبر ۲۰۱۸ (شهریور ۱۳۹۷)، مقر دفتر سیاسی حزب دموکرات کردستان ایران در کویسنجق هدف حمله موشکی و هوایی قرار گرفت. این حملات تنها به مقرهای نظامی محدود نبوده و گاهی اردوگاههای پناهجویان و مناطق مسکونی نیز هدف قرار گرفتهاند.
افزایش خشونت و تلفات در سالیان اخیر
در ماههای اخیر، شدت و دفعات حملات ایران به اقلیم کردستان عراق افزایش یافته است. ائتلاف نیروهای سیاسی کردستان ایران در بیانیهای در ماه مه ۲۰۲۶ (اردیبهشت ۱۴۰۵) اعلام کرد که جمهوری اسلامی از آغاز مرحله جدید درگیریها، بیش از ۷۰۰ بار حاکمیت عراق را نقض کرده و بیش از ۱۵۰ حمله مستقیم علیه اردوگاههای پناهندگان سیاسی کرد ایرانی انجام داده است که در نتیجه آن دستکم ۲۱ نفر جان خود را از دست دادهاند. گزارش تیم کردستان عراق وابسته به سازمان آمریکایی CPT نیز در ژوئن ۲۰۲۶ (خرداد ۱۴۰۵) نشان داد که اقلیم کردستان طی سه ماه (از ۲۸ فوریه تا ۲۸ مه ۲۰۲۵) هدف ۷۵۱ حمله از سوی ایران و گروههای مسلح وابسته به آن قرار گرفته که به کشته شدن ۲۲ نفر و زخمی شدن ۱۱۲ تن منجر شده است. این گزارش تأکید کرده که ۶۰.۳ درصد حملات توسط گروههای وابسته به ایران در عراق و ۳۹.۷ درصد مستقیماً از سوی نیروهای ایرانی انجام شده و ۷۸.۴ درصد کل حملات با پهپادهای انتحاری صورت گرفتهاند. همچنین، در ژوئیه ۲۰۲۶ (تیر ۱۴۰۵)، در پی حمله موشکی به اردوگاههای کومله در زرگویزله، ۹ پیشمرگه کومله جان خود را از دست دادند. این آمارها نشاندهنده ابعاد گسترده این درگیریها و تأثیرات آن بر منطقه است.

موضع بغداد و اربیل در قبال نقض حاکمیساختمان دولت اقلیم کردستان در اربیلت
دولت مرکزی عراق در بغداد و دولت اقلیم کردستان بارها حملات ایران به خاک خود را محکوم کرده و آنها را نقض آشکار حاکمیت ملی عراق دانستهاند. مقامات عراقی تأکید کردهاند که خاک این کشور نباید به بستری برای حملات علیه کشورهای همسایه تبدیل شود و همزمان از ایران خواستهاند تا به تمامیت ارضی عراق احترام بگذارد. در واکنش به حملات پیشین، دولت عراق سفیر ایران در بغداد را احضار و یادداشت اعتراضی شدیداللحنی را به او تسلیم کرده بود. در ماههای اخیر، مذاکراتی میان بغداد و تهران در خصوص تعیین تکلیف گروههای مخالف کرد ایرانی در جریان بوده است. محمد کاظم آل صادق، سفیر ایران در بغداد، پیشتر مدعی شده بود که عراق با اخراج یا تحویل اعضای این گروهها به تهران موافقت کرده است، اما منابع عراقی دستیابی به توافق جدیدی در این زمینه را رد کرده و تأکید کردهاند که گفتوگوها عمدتاً بر امنیت مرزهای مشترک و هماهنگی میان دو کشور متمرکز بوده است. نیچروان بارزانی، رئیس اقلیم کردستان عراق نیز پیشتر تأکید کرده بود که اقلیم نباید به منبع تهدید ایران تبدیل شود.
نگرانیهای بینالمللی و ابعاد منطقهای
جامعه بینالمللی و نهادهای حقوق بشری نیز نسبت به ادامه حملات ایران به اقلیم کردستان عراق ابراز نگرانی کردهاند. سازمان ملل متحد و دیگر نهادهای بینالمللی بارها خواستار خویشتنداری همه طرفها و رعایت قوانین بینالمللی شدهاند. ایالات متحده آمریکا نیز در گذشته این حملات را محکوم کرده و بر حمایت خود از حاکمیت و تمامیت ارضی عراق تأکید داشته است. در همین زمینه، اظهارات دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در اکتبر ۲۰۲۶ (مهر ۱۴۰۵) مبنی بر تلاشهای واشینگتن برای مسلح کردن گروههای جداییطلب مخالف ایران از طریق واسطههای کرد، نگرانیهایی را در مورد استفاده از منطقه کردستان عراق به عنوان بستری برای عملیات علیه ایران ایجاد کرده است. این تحولات در شرایطی رخ میدهد که منطقه خاورمیانه شاهد تنشهای فزایندهای است و هرگونه تشدید درگیریها میتواند به بیثباتی بیشتر در منطقه منجر شود. تحلیلگران معتقدند که حلنشدن پرونده گروههای مخالف کرد ایرانی در خاک عراق میتواند مناطق مرزی را در معرض تنش و تشدید قرار دهد و دولت عراق را با چالش اعمال حاکمیت خود بر تمام قلمرو خود مواجه سازد.
