نگرانی‌ها درباره ماهیت حمایتی که ایران از گروه «حوثی» در یمن ارائه می‌کند، رو به افزایش است؛ به‌ویژه با پررنگ‌تر شدن نشانه‌های انتقال فناوری مین‌های دریایی پیشرفته؛ موضوعی که یکی از مهم‌ترین گذرگاه‌های دریایی جهان را در معرض خطری دائمی قرار می‌دهد.
گزارش تحقیقی منتشرشده از سوی پلتفرم تخصصی امور نظامی «ديفانس لاين» بخشی از این حمایت را آشکار می‌کند و می‌گوید «سپاه پاسداران» ایران این گروه را به سامانه‌های متنوع مین‌گذاری مجهز کرده است؛ اقدامی در چارچوب رویکردی که با هدف تقویت حضور ایران در دریای سرخ و تنگه باب‌المندب دنبال می‌شود.
بر اساس این گزارش، این حمایت شامل مین‌های تماسی، صوتی و مغناطیسی، در کنار مین‌های کف‌نشین، شناور و چسبان است؛ سامانه‌هایی که می‌توانند مستقیماً بر تردد کشتی‌ها اثر بگذارند و هزینه کشتیرانی در گذرگاه‌های حیاتی را افزایش دهند.
از «مرصاد» تا «مهام»
نخستین اعلام «حوثی» درباره این نوع سلاح، در اکتبر/تشرين الأول ۲۰۱۸ مطرح شد؛ زمانی که این گروه از تولید مین‌های دریایی بومی با نام «مرصاد» خبر داد.
اما تحلیل فنی مطرح‌شده در این گزارش، تصویر متفاوتی ارائه می‌دهد؛ به‌طوری که از انطباق آشکار این مین‌ها با نمونه‌های ایرانی خانواده «مهام» که «سپاه پاسداران» آن را توسعه داده، حکایت دارد.
گروه «حوثی» بعدتر نمونه‌های دیگری مانند «كرار»، «ثاقب» و «عاصف» را نیز به نمایش گذاشت؛ نمونه‌هایی که همگی ــ بنا بر این گزارش ــ از نظر ویژگی‌های فنی، چه در سازوکار شناسایی و چه در شیوه استقرار، شباهت زیادی به همتایان ایرانی خود دارند.
این انطباق، روایت تولید بومی مورد ادعای گروه «حوثی» را تضعیف می‌کند و فرضیه انتقال مستقیم تجربه و تسلیحات را تقویت می‌کند.
دریای سرخ زیر فشار
پیش از اعلام امروز جمعه تهران درباره بازگشایی رسمی تنگه هرمز، تنش‌ها در گذرگاه‌های دریایی افزایش یافته بود و مین‌ها بار دیگر به‌عنوان ابزاری مؤثر برای اعمال فشار مطرح شدند؛ ابزاری که برای بر جای گذاشتن اثری گسترده، نیازی به رویارویی مستقیم ندارد.
برآوردهای پیشین نشان می‌دهد ایران برای مدیریت منازعه خود با ایالات متحده آمریکا از طریق میدان‌های غیرمستقیم، به این نوع ابزارها گرایش دارد؛ ابزارهایی که به آن امکان می‌دهند بدون ورود به رویارویی مستقیم، جریان تجارت بین‌المللی را مختل کند.
در این چارچوب، گروه «حوثی» همسو با تهران، به‌عنوان ابزاری آماده برای به‌کارگیری مطرح می‌شود؛ ابزاری که از استقرار خود در ساحل غربی یمن و نزدیکی‌اش به خطوط بین‌المللی کشتیرانی بهره می‌برد.
یمن بهای آن را می‌پردازد
اما این تشدید تنش به محاسبات منطقه‌ای محدود نمی‌ماند؛ زیرا تبدیل سواحل یمن به منطقه‌ای با تهدید دائمی برای کشتیرانی، هزینه‌ای دوچندان بر کشور تحمیل می‌کند؛ آن هم در شرایطی که ساکنان آن از پیش با بحران‌های معیشتی خفه‌کننده دست‌وپنجه نرم می‌کنند.
کارشناسان هشدار می‌دهند که گسترش مین‌ها، چه در دریا و چه در خشکی، حتی در صورت توقف درگیری‌ها نیز برای سال‌های طولانی اثر خود را حفظ خواهد کرد؛ موضوعی که جان غیرنظامیان را تهدید می‌کند و هرگونه فرصت برای بهبود را محدود می‌سازد.
در حالی که ایران در پی تثبیت نفوذ دریایی خود است و گروه «حوثی» نیز برای تقویت موقعیتش به این حمایت تکیه دارد، یمنی‌ها همچنان در قلب منازعه‌ای قرار دارند که کنترلی بر مسیر آن ندارند، اما هر بار پیامدهایش را می‌پردازند.
- برلین پس از حکم دادگاه هامبورگ، به تهران درباره پیامدهای فعالیت‌های تروریستی هشدار داد
- افزایش نگرانی نهادهای حقوق بشری درباره وضعیت بازداشت‌شدگان خوزستان، خطر صدور حکم اعدام برای 12 متهم پرونده قلعه چنعان
- گسترش خرید قسطی مواد غذایی و دارو در میان خانوارهای ایرانی
- گسست در راهبرد دیپلماسی؛ اتهام «مذاکره بدون هماهنگی با حاکمیت نظام» بر پیشانی وزارت امور خارجه ایران
- سقوط قدرت خرید و انسداد زنجیره تأمین؛ پوشاک زمستانه چگونه از سبد معیشت خارج شد؟
