در حالی که درگیریهای نظامی میان ایالات متحده آمریکا و جمهوری اسلامی وارد ششمین ماه خود شده است، گزارشهای دریافتی از منطقه حاکی از آغاز فاز جدیدی از برخوردهای سنگین دریایی و هوایی است. پس از حملات موفقیتآمیز ارتش آمریکا به ناوگان حمل نفت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، مقامات ارشد رژیم تهران با لحنی تندتر از گذشته، تهدید به انتقامجوییهای “سریع و دردناک” کردهاند. این تشدید تنشها که در پی لجاجت رژیم در انسداد تنگه هرمز و حمله به ناوهای آمریکایی صورت گرفته، منطقه را بیش از پیش در آستانه یک انفجار نظامی بزرگ قرار داده است.
در تازهترین تحولات، محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی و مذاکرهکننده ارشد رژیم در پرونده جنگ، روز یکشنبه ۱۵ شهریور ۱۴۰۵ صراحتاً اعلام کرد که “دوران پاسخهای متناسب به پایان رسیده است”. وی در سخنانی که از رسانههای دولتی پخش شد، مدعی شد که هرگونه اقدام علیه امنیت رژیم با پاسخی “شدیدتر و دردناکتر” روبرو خواهد شد. این ادبیات تهاجمی در حالی مطرح میشود که شواهد میدانی از برتری مطلق نظامی آمریکا در آبهای منطقه و ناکامی تلاشهای سپاه پاسداران برای آسیب زدن به ناوگان دریایی ایالات متحده حکایت دارد.
تقابل در گلوگاه هرمز؛ انهدام نفتکشهای سپاه و ادعاهای ضد و نقیض تهران
فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا، سنتکام، روز شنبه اعلام کرد که در پاسخ به شلیک موشکهای بالستیک توسط رژیم ایران به سمت یک ناو هواپیمابر و یک ناوشکن آمریکایی، نیروهای این کشور سه نفتکش وابسته به سپاه پاسداران را هدف قرار داده و منهدم کردند. طبق بیانیه سنتکام، نفتکشهای “داونی” در نزدیکی جزیره خارگ و “استارک ۱” در حوالی جاسک از کار افتادند و نفتکش “کایلو” نیز در دریای عمان پس از تخلیه خدمه، به طور کامل منهدم و غرق شد. دریادار برد کوپر، فرمانده سنتکام، در پیامی قاطع به سران سپاه هشدار داد: “اگر به دو ناو ما شلیک کنید، هزینه اقتصادی سنگینتری تحمیل کرده و سه نفتکش شما را غرق میکنیم.”
در مقابل، رسانههای وابسته به سپاه پاسداران با انتشار گزارشهای متناقض سعی در سرپوش گذاشتن بر این شکست نظامی داشتند. در حالی که سنتکام تأکید کرد ناوهای آمریکایی تمامی پرتابهها را رهگیری کرده و هیچ آسیبی ندیدهاند، خبرگزاریهای رژیم ادعا کردند که ناوهای دشمن “مجبور به عقبنشینی” شدهاند. همچنین، ادعای رسانههای دولتی ایران مبنی بر هدف قرار دادن یک شناور بدون سرنشین آمریکایی در منطقه ممنوعه تنگه هرمز، با واکنش تند واشینگتن روبرو شد.
تیم هاوکینز، سخنگوی سنتکام، در گفتوگو با خبرگزاری آسوشیتدپرس، این گزارشها را “کاملاً دروغ” توصیف کرد و آن را تلاشی برای منحرف کردن افکار عمومی از نابودی نفتکشهای سپاه دانست.
دیوار فولادین واشینگتن و انزوای فزاینده ناوگان دریایی رژیم
گزارشهای رسمی ارتش آمریکا نشان میدهد که راهبرد محاصره دریایی موسوم به “دیوار فولادین” با قاطعیت در حال اجراست. سنتکام روز یکشنبه اعلام کرد که تا تاریخ ۱۵ شهریور، نیروهای آمریکایی در جریان اجرای این محاصره، مسیر ۹۲ کشتی تجاری را که قصد ورود به بنادر ایران را داشتند تغییر دادهاند. همچنین در این مدت، سه کشتی متخلف از کار افتاده و نیروهای ویژه آمریکایی برای بازرسی و اطمینان از رعایت مقررات محاصره، وارد دو شناور دیگر شدهاند. حضور جنگندههای رادارگریز اف۳۵ای بر فراز آبهای منطقه نیز لایه جدیدی از نظارت هوایی را بر تحرکات رژیم افزوده است.
در همین حال، خبرگزاری فارس گزارش داد که دستکم سه نفتکش و کشتی حامل گاز مایع پس از هشدار نیروهای سپاه در مسیر جنوبی تنگه هرمز تغییر مسیر دادهاند. این اقدامات رژیم ایران که به نوعی گروگانگیری امنیت انرژی جهانی محسوب میشود، تنها منجر به تشدید فشارهای اقتصادی علیه تهران شده است. دولت دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، با تکیه بر این واقعیت که توان صادرات نفت ایران به پایینترین سطح ممکن رسیده، در حال اعمال تحریمهای ثانویه علیه تمامی نهادهای مالی است که همچنان با “شبکه سایه” سپاه همکاری میکنند.
لجاجت نظامی رژیم و پیامدهای اقتصادی برای مردم ایران
بهای این ماجراجوییهای نظامی و لجاجت مقامات تهران را مردم ایران با فقر و انزوای روزافزون میپردازند. در حالی که وزارت امور خارجه ایران حملات آمریکا به نفتکشها را “اقدام غیرقانونی” مینامد، ثروت ملی کشور در قالب نفتکشهایی که بودجه سپاه و گروههای نیابتی را تأمین میکردند، در اعماق دریا غرق شده است. دونالد ترامپ و معاونش جیدی ونس، با هدف کاهش فشارهای داخلی در آستانه انتخابات میاندورهای، این درگیری را “سیبزمینی کوچک” و موضوعی کماهمیت برای واشینگتن توصیف کردهاند؛ پیامی که نشاندهنده تضعیف جایگاه استراتژیک رژیم ایران در نگاه ایالات متحده است.
رژیم ایران با تهدید به اعمال “استراتژی جدید” که به گفته محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی نظام، “پایههای قدرت آمریکا را خواهد لرزاند”، تنها به تداوم وضعیت جنگی دامن میزند. این در حالی است که بنبست در مذاکرات صلح و فروپاشی آتشبس ماه جولای، راه را برای هرگونه گشایش دیپلماتیک بسته است. واشینگتن صراحتاً اعلام کرده است که تا زمان توقف کامل حملات به کشتیرانی تجاری در تنگه هرمز، هیچ گفتوگویی با تهران انجام نخواهد شد.
وضعیت کنونی خلیج فارس نشاندهنده یک بنبست فرساینده برای جمهوری اسلامی است. از یک سو، توان تهاجمی سپاه با انهدام نفتکشها و رهگیری موشکهایش به شدت زیر سؤال رفته و از سوی دیگر، محاصره دریایی آمریکا شریانهای مالی نظام را خشک کرده است. ادعاهای مقامات تهران درباره پیروزیهای میدانی در تضاد فاحش با واقعیتهای موجود و انزوای مطلق اقتصادی کشور قرار دارد.
- پس از ۱۳۴ کشته از آغاز سال؛ آیا سوریه میتواند انحصار سلاح را بازپس گیرد؟
- حمله به دانشجویان عراقی در ایران؛ داخل خوابگاه چه گذشت؟
- اجرای حکم اعدام در بهشهر و بازداشت گروهی شهروندان در اهواز
- موج تازه تحریمهای آمریکا علیه صنعت هوانوردی ایران
- توقیف گسترده اموال فعالان سیاسی و منتقدان به بهانه پروندههای امنیتی و جنگی
