در تازه‌ترین تحولات مربوط به بازداشت شهروندان بهایی در استان مازندران، شامگاه ۲۳ اوت ۲۰۲۶ (۱ شهریور ۱۴۰۵)، ۲ تن از ۵ زن بهایی بازداشت‌شده در شهر ساری، پس از ساعت‌ها بازجویی با تودیع وثیقه به صورت موقت آزاد شدند.
بر اساس گزارش سازمان حقوق بشری هه‌نگاو، مارال روشنی و نگار بدیعی پس از سپردن وثیقه از بازداشتگاه آزاد شده‌اند، اما به آنان اعلام شده است که باید در ۲۹ اوت ۲۰۲۶ (۷ شهریور ۱۴۰۵) برای ادامه بازجویی‌ها مجدداً در مرجع امنیتی و قضایی حاضر شوند. این اقدام در حالی صورت گرفته که ۳ شهروند دیگر همچنان در بازداشت به سر می‌برند و از وضعیت دقیق پرونده آن‌ها اطلاعی در دست نیست.
تداوم بازداشت ۳ متهم در بازداشتگاه اداره اطلاعات
به گزارش خبرگزاری فعالان حقوق بشر در ایران (هرانا)، ۳ زن بهایی دیگر به نام‌های شیما سنایی، فاخره زاهدی و ثریا منوچهرزاده همچنان در بازداشتگاه اداره اطلاعات ساری، معروف به بازداشتگاه «کشویی»، نگهداری می‌شوند. تا این لحظه، اتهامات رسمی انتسابی به این افراد اعلام نشده و مشخص نیست پرونده آنان در کدام شعبه دادسرا یا دادگاه در حال رسیدگی است. علاوه بر این، گزارش‌ها حاکی از آن است که این شهروندان تاکنون اجازه دسترسی به وکیل انتخابی را نداشته‌اند و جزئیات دقیق شرایط نگهداری آنان در دست نیست.
بیشتــر: بازداشت هم‌زمان ۲ شهروند بهایی در تهران و ساری
خبرگزاری هرانا پیش‌تر در ۱ شهریور گزارش داده بود که بازداشت این افراد در روز ۲۲ اوت ۲۰۲۶ (۳۱ مرداد ۱۴۰۵) و طی چندین عملیات مجزا در نقاط مختلف ساری صورت گرفته است. با افزوده شدن نام ثریا منوچهرزاده که گزارش بازداشت او اندکی زودتر منتشر شده بود، مجموع بازداشت‌شدگان بهایی در این شهر به ۵ نفر رسید.
مشاغل بازداشت‌شدگان و شیوه بازداشت
بر اساس اطلاعات منتشرشده توسط سازمان حقوق بشری هه‌نگاو، متهمان این پرونده در حوزه‌های مختلف آموزشی، خدماتی و کسب‌وکار مشغول به کار بوده‌اند. مارال روشنی و شیما سنایی در زمینه فروش محصولات بهداشتی فعالیت دارند، نگار بدیعی به عنوان مدرس زبان انگلیسی شناخته می‌شود و ثریا منوچهرزاده نیز مربی روش آموزشی مونته‌سوری برای کودکان است. درباره فعالیت حرفه‌ای فاخره زاهدی تاکنون اطلاعات رسمی و دقیقی از سوی منابع منتشر نشده است.
نیروهای امنیتی در جریان بازداشت این شهروندان، منازل آن‌ها را مورد بازرسی کامل قرار دادند. طبق گزارش‌های مشترک هرانا و هه‌نگاو، مأموران لوازمی همچون گوشی‌های تلفن همراه، رایانه‌های شخصی، لپ‌تاپ‌ها، تبلت‌ها، کتاب‌ها، جزوه‌ها و شماری از وسایل الکترونیکی و مدارک شخصی این افراد و دیگر اعضای خانواده‌شان را ضبط و به مکانی نامعلوم منتقل کرده‌اند.
نحوه ورود مأموران امنیتی و ابهام‌های حقوقی
در خصوص چگونگی ورود نیروهای امنیتی به منازل این افراد، وب‌سایت ایران‌وایر و خبرگزاری هرانا گزارش دادند که مأموران وزارت اطلاعات در هنگام بازداشت ثریا منوچهرزاده با بالا رفتن از دیوار وارد حیاط و ساختمان خانه خانوادگی او شدند و ضمن تفتیش وسایل، تمام تجهیزات الکترونیکی ساکنان منزل را توقیف کردند. سابقه تفتیش منزل منوچهرزاده به سال ۲۰۲۲ (۱۴۰۱) نیز بازمی‌گردد، هرچند از نتایج قضایی پرونده پیشین اطلاعی در دسترس نیست.
بیشتـــر: افزایش احضارهای تلفنی فعالان در سه شهر آذربایجان
همچنین سازمان حقوق بشری هه‌نگاو می‌گوید برگه‌های قضایی ارائه‌شده توسط مأموران تنها شامل مجوز ورود و تفتیش منزل بوده و دستور رسمی بازداشت افراد در آن‌ها قید نشده بود. این ادعا تاکنون از سوی دادگستری استان مازندران، قوه قضاییه یا نهادهای مستقل به صورت رسمی تأیید یا رد نشده است.
محور بازجویی‌ها و ادعاهای مطرح‌شده
به نقل از منابع مطلع در سازمان هه‌نگاو، در جریان بازجویی اولیه از مارال روشنی و نگار بدیعی، بیشترین پرسش‌ها و تمرکز بازجویان بر نوع شغل، نحوه ارتباط با مشتریان و ادعای «تبلیغ آیین بهایی از طریق فعالیت‌های شغلی» معطوف بوده است. با وجود طرح این مسائل در بازداشتگاه، هنوز مشخص نیست که آیا این موضوعات به عنوان عنوان اتهامی رسمی در پرونده آنان ثبت شده است یا صرفاً سوالات اولیه در مرحله کشف و تحقیق بوده است.
هم‌زمانی با بازداشت‌های دیگر در پایتخت
موج بازداشت زنان بهایی در مازندران هم‌زمان با اقداماتی مشابه در سایر شهرها رقم خورده است. به گزارش هم‌زمان خبرگزاری هرانا، هه‌نگاو و شبکه ایران‌وایر، ارسلان یزدانی، هنرمند و طراح گرافیک بهایی ساکن تهران، در همان بازه زمانی توسط نیروهای امنیتی در پایتخت بازداشت و به مکانی نامعلوم منتقل شد. این هم‌زمانی، توجه نهادهای ناظر را به رویکرد هماهنگ دستگاه‌های امنیتی در برخورد با شهروندان بهایی در روزهای پایانی مردادماه جلب کرده است.
چارچوب حقوقی و واکنش‌ها
در چارچوب قوانین جاری جمهوری اسلامی، آیین بهایی در زمره اقلیت‌های دینی رسمی مصرح در قانون اساسی قرار ندارد. نهادها و گزارشگران بین‌المللی حقوق بشر در سال‌های متوالی گزارش‌های متعددی درباره بازداشت‌ها، پلمب اماکن کسب‌وکار، ممانعت از تحصیل در دانشگاه‌ها و مصادره اموال شهروندان بهایی در ایران ثبت کرده‌اند. در مقابل، مقامات رسمی جمهوری اسلامی همواره تأکید می‌کنند که اقدامات قضایی و امنیتی علیه افراد به دلیل عقاید شخصی یا باورهای دینی آنان نیست و رسیدگی‌ها بر پایه اتهامات امنیتی و نقض قوانین صورت می‌گیرد. با وجود این، تاکنون نهادهای قضایی یا امنیتی استان مازندران هیچ‌گونه بیانیه یا توضیح رسمی درباره دلایل بازداشت این ۵ زن در ساری صادر نکرده‌اند.
بیشتـــــر: موج تازه بازداشت‌ها و حوادث امنیتی در کردستان ایران
کارشناسان و ناظران حقوق بشر در حال حاضر پیگیر تعیین تکلیف وضعیت ۳ متهم حاضر در بازداشتگاه، شفاف‌سازی درباره اتهامات انتسابی، فراهم شدن دسترسی آنان به وکیل و همچنین برگزاری جلسه بازجویی دوم ۲ متهم آزادشده در پایان هفته جاری هستند.
