ستاد فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) در بیانیه اضطراری امروز، ۲۲ نوامبر ۲۰۲۶ (۱ آذر ۱۴۰۵)، از استقرار سامانههای جدید پدافندی و تقویت گشتهای ناوبری در تنگه هرمز و دریای عمان خبر داد؛ اقدامی که مستقیماً در پاسخ به افزایش تحرکات پهپادی و موشکی در راههای مواصلاتی بینالمللی صورت گرفته است.
همزمان، وزارت امور خارجه ایران در واکنش به این اقدام اعلام کرد که حضور نیروهای فرامنطقهای عامل اصلی بیثباتی در خلیج فارس است و هرگونه تجاوز به قلمرو دریایی و هوایی کشور با پاسخی قاطع مواجه خواهد شد. این رویارویی جدید نشاندهنده تعمیق شکاف سیاسی و نظامی میان دو کشور پس از ماهها بنبست در گفتوگوهای دیپلماتیک و تشدید نظارتهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی است.

شناور نیروی دریایی آمریکا در مسیر تنگه هرمز
افزایش تحرکات ناوگان پنجم در آبهای خلیج فارس
بر اساس گزارش خبرگزاری رویترز به نقل از مقامات پنتاگون، استقرار جدید شامل ناوهای موشکانداز و ناوشکنهای مجهز به سیستمهای ردگیری پیشرفته است تا تردد کشتیهای تجاری و نفتکشها در خطوط بینالمللی را تضمین کند. نماینده رسمی پنتاگون در کنفرانس خبری روز گذشته، ۲۱ نوامبر ۲۰۲۶ (۳۰ آبان ۱۴۰۵)، تأکید کرد که واشنگتن متعهد به حفظ جریان آزاد انرژی و تعادل امنیتی در غرب آسیا است. در مقابل، خبرگزاری ایرنا به نقل از مقامات نیروهای مسلح ایران گزارش داد که تمامی تحرکات شناورهای آمریکایی به صورت ۲۴ ساعته تحت نظر است و اجازه هیچگونه تعرضی به آبهای سرزمینی داده نخواهد شد. این مانورهای متقابل پس از آن اوج گرفت که در هفتههای گذشته، چندین رویداد ناامنی ادعایی در نزدیکی تنگه هرمز گزارش شد و دو طرف یکدیگر را به نقض قوانین دریانوردی متهم کردند.

نفتکش دچار آتشسوزی در آبهای نزدیک خصبِ عمان
ارزیابی تازه آژانس از ذخایر اورانیوم غنیشده ایران
در بعد هستهای، گزارش جدید آژانس بینالمللی انرژی اتمی که در ۱۴ نوامبر ۲۰۲۶ (۲۳ آبان ۱۴۰۵) انتشار یافت، نشان میدهد که میزان ذخایر اورانیوم ۶۰ درصدی ایران با افزایشی چشمگیر به بیش از ۱۸۰ کیلوگرم رسیده است. خبرگزاری فرانسه گزارش داد که رافائل گروسی، مدیرکل آژانس، در این گزارش نسبت به کاهش سطح دسترسی بازرسان و عدم شفافیت در برخی سایتهای اعلامنشده ابراز نگرانی شدید کرده است. در پاسخ، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، در گفتوگویی که خبرگزاری ایسنا منتشر کرد، گزارش آژانس را دارای انگیزه سیاسی دانست و تصریح کرد که کلیه فعالیتهای هستهای تهران کاملاً صلحآمیز و در چارچوب معاهده منع گسترش سلاحهای هستهای قرار دارد. با این حال، وزارت امور خارجه آمریکا در ۱۵ نوامبر ۲۰۲۶ (۲۴ آبان ۱۴۰۵) اعلام کرد در صورت عدم همکاری کامل تهران با آژانس، فشار تحریمها بیشتر خواهد شد.

نمای مقر آژانس بینالمللی انرژی اتمی در وین؛ گزارش تازهٔ آژانس درباره ذخایر اورانیوم غنیشده
ایران و سطح دسترسی بازرسان، یکی از محورهای اصلی تنش دیپلماتیک است
شکنندگی خطوط انتقال انرژی در اقلیم کردستان عراق
بازتاب متقابل این خصومتها در شمال عراق و خطوط انرژی اقلیم کردستان نیز نمایان شده است. خبرگزاری آناتولی گزارش داد که مسرور بارزانی، نخستوزیر اقلیم کردستان عراق، در نشستی مطبوعاتی در اربیل در ۱۹ نوامبر ۲۰۲۶ (۲۸ آبان ۱۴۰۵) خواستار تقویت امنیت تأسیسات نفتی و خطوط لوله انتقال انرژی در برابر هجمههای پهپادی شد. او تاکید کرد که ثبات اقتصادی اربیل نباید قربانی منازعات منطقهای میان واشنگتن و تهران گردد. همچنین نیچیرڤان بارزانی، رئیس اقلیم کردستان، در رایزنیهای اخیر خود با فرستادگان بینالمللی خواهان خویشتنداری تمامی طرفها و جلوگیری از سرایت بحران به خطوط لوله صادراتی به بندر جیهان ترکیه شد. هشدارهای مسئولان در اربیل پس از آن مطرح شد که در جریان درگیریهای پراکنده ماههای اکتبر و نوامبر، برخی زیرساختهای انرژی در اقلیم کردستان هدف پهپادهای ناشناس قرار گرفتند.
نشست براد کوپر، فرمانده سنتکام، و ایال زمیر،
رئیس ستاد ارتش اسرائیل، با حضور افسران دو طرف
میانجیگریهای عمان و بنبست در شورای امنیت
دیپلماتهای ارشد در نیویورک تأیید میکنند که تلاشهای میانجیگرانه برخی کشورهای منطقه مانند عمان و قطر طی هفتههای اخیر نتوانسته است خطوط ارتباطی مستقیمی میان واشنگتن و تهران ایجاد کند. به گزارش خبرگزاری آسوشیتدپرس، در نشست غیرعلنی شورای امنیت سازمان ملل متحد که در ۱۸ نوامبر ۲۰۲۶ (۲۷ آبان ۱۴۰۵) برگزار شد، نمایندگان آمریکا و کشورهای اروپایی خواهان صدور قطعنامهای توبیخی علیه برنامههای موشکی و پهپادی ایران شدند، اما پکن و موسکو با خنثیسازی این تلاشها خواستار کاهش فشارهای یکجانبه بر تهران شدند. نماینده دائم ایران در سازمان ملل نیز تحریمهای مالی و تسلیحاتی آمریکا را غیرقانونی دانست و اعلام کرد که تهران تحت فشارهای حداکثری دست از استراتژی دفاعی خود برنخواهد داشت. این مرزبندیهای شدید سیاسی نشان میدهد که احتمال دستیابی به یک توافق دیپلماتیک جامع در آینده نزدیک بسیار کمرنگ است.
بیشتر بخوانید: افت بهای جهانی نفت برای ۳ هفته پیاپی؛ شکست اهرمسازی جنگی تهران در برابر مازاد عرضه
فشار حاد تحریمها بر تبادلات مالی و تجاری
در حوزه اقتصادی، وزارت خزانهداری آمریکا در تحریمهای تازهای که در ۱۰ نوامبر ۲۰۲۶ (۱۹ آبان ۱۴۰۵) اعمال کرد، بیش از ۲۰ شرکت و کشتی صوری متهم به دور زدن تحریمهای نفتی ایران را به فهرست سیاه خود افزود. خبرگزاری بلومبرگ گزارش داد که هدف واشنگتن مسدود ساختن منابع درآمدی تهران از طریق فروش غیررسمی نفت به خریداران آسیایی است. در واکنش، مقامات اقتصادی ایران اعلام کردهاند که کشور با اتکا به روشهای نوین تجاری و پیمانهای پولی دوجانبه به مبادلات اقتصادی خود ادامه میدهد. با این وجود، کارشناسان مستقل معتقدند تداوم این رویاروییها و بستهتر شدن کانالهای بانکی بینالمللی، فشار سنگینی بر بازار ارز و هزینههای معیشتی در داخل ایران وارد کرده و افق اقتصادی منطقهای را در هالهای از ابهام قرار داده است.
بیشتر بخوانید: تکذیب قاطع آمریکا درباره آسیب دیدن جنگنده اف-۱۶؛ الگوی تکراری ادعاهای بیسند تهران
شروط ایران سد راه توافق با واشنگتن؛ منطقه در آستانه تنشی با فرجام نامعلوم
