دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، گفت دولت او هیچ اطلاع قبلی از تهران درباره تصمیم این کشور برای تعلیق تبادل پیامها از طریق میانجیها دریافت نکرده است؛ اقدامی که همزمان با تشدید عملیات نظامی اسرائیل در لبنان انجام شده است.
ترامپ در گفتگو با شبکه «انبیسی نیوز» درباره این اقدام ایران گفت: «این حرف مناسبی برای گفتن است، چون آنها در مذاکره بهتر از جنگیدن هستند، اما این موضوع را به ما اطلاع ندادند»؛ اظهاراتی که نشان میدهد کانالهای ارتباطی غیرمستقیم با وجود افزایش تنشها همچنان برقرار است.
ترامپ افزود که موضع ایران تغییری در رویکرد آمریکا ایجاد نمیکند و توضیح داد: «این به آن معنا نیست که ما شروع میکنیم آنجا بمب بریزیم. محاصره را حفظ خواهیم کرد»؛ اشارهای به ادامه سیاست فشار اقتصادی و دریایی بر تهران.
تهران از تشدید تنش میگوید و لبنان را به مذاکرات گره میزند
این موضع پس از آن مطرح شد که خبرگزاری نیمهرسمی ایران «تسنیم» اعلام کرد تیم مذاکرهکننده در تهران تصمیم گرفته است «گفتگوها و تبادل متنها از طریق میانجیها» را متوقف کند؛ تصمیمی که در پی عملیات نظامی اسرائیل در لبنان اتخاذ شده و تهران آن را نقض تفاهمهای مرتبط با کاهش تنش دانسته است.
این خبرگزاری همچنین از احتمال تشدید بیشتر تنش، از جمله بررسی بستن تنگه هرمز و مختل کردن گذرگاههای آبی راهبردی مانند بابالمندب خبر داد؛ تحولاتی که بلافاصله بر بازارها اثر گذاشت و در پی نگرانی از اختلال در عرضه جهانی، قیمت نفت را بیش از 6 دلار در هر بشکه بالا برد.
تحلیلگران بر این باورند که پیوند زدن مسیر مذاکرات به تحولات لبنان از سوی ایران، تلاشی برای بازتوزیع اهرمهای فشار است؛ از طریق بهکارگیری عرصههای نفوذ منطقهای بهعنوان ابزار چانهزنی در برابر واشینگتن، بهویژه در شرایطی که گفتوگوها درباره پروندههای حساستری مانند برنامه هستهای و تحریمهای اقتصادی با بنبست روبهرو شده است.
در مقابل، ترامپ تلویحاً گفت واشینگتن با وجود گسترش دامنه تنش در بیش از یک جبهه منطقهای، به سیاست «فشار بدون لغزش بهسوی رویارویی مستقیم» ادامه خواهد داد.
تشدید میدانی در لبنان
در میدان، اسرائیل به عملیات نظامی خود در لبنان ادامه میدهد؛ از جمله پیشرویهایی که عمیقترین پیشرویها در دهههای اخیر توصیف شدهاند، در کنار حملاتی که مناطقی در جنوب و ضاحیه جنوبی بیروت را هدف قرار دادهاند. همزمان، مقامهای اسرائیلی تأکید کردهاند که این عملیات «تا تحقق اهداف امنیتی» ادامه خواهد یافت.
آویخای ادرعی، سخنگوی ارتش اسرائیل، از ساکنان ضاحیه جنوبی خواست «برای حفظ جان خود» منطقه را ترک کنند و هشدار داد که ادامه شلیک موشکها و پهپادها از سوی «حزبالله» با هدف قرار دادن مستقیم مواضعی در داخل ضاحیه پاسخ داده خواهد شد.
همچنین یسرائیل کاتس، وزیر دفاع اسرائیل، لحن خود را تندتر کرد و گفت: «اگر در شمال اسرائیل آرامش برقرار نشود، در بیروت هم آرامشی نخواهد بود» و تأکید کرد که مراکز فرماندهی «حزبالله» در پایتخت لبنان همچنان در فهرست اهداف اسرائیل باقی خواهند ماند.
آوارگی از ضاحیه
هشدار اسرائیل موجی از آوارگی را از ضاحیه جنوبی و منطقه الشیاح به سمت دیگر مناطق پایتخت لبنان به راه انداخت؛ در حالی که نگرانیها از حملات تازه به محلههای مسکونی و مکانهایی که اسرائیل مدعی ارتباط آنها با «حزبالله» است، افزایش یافته است.
رسانههای اسرائیلی به نقل از منابع امنیتی گزارش دادند که ارتش در حال بررسی فهرستی از اهداف در ضاحیه جنوبی و منطقه بقاع در شرق لبنان است؛ همزمان با ادامه عملیات نظامی در جنوب این کشور.
اسرائیل همچنین هشدارهای مشابهی برای ساکنان حدود 16 شهرک در جنوب صادر کرده و از آنها خواسته است در آستانه عملیات نظامی جدید، این مناطق را تخلیه کنند.
تلاشهای کاهش تنش به بنبست خورد
منابع اسرائیلی از هماهنگی میان تلآویو و واشنگتن درباره تشدید تنش اخیر خبر دادند؛ در شرایطی که تلاشهای آمریکا برای دستیابی به کاهش تدریجی تنش در جبهه لبنان به بنبست رسیده است.
توافق آتشبسی با میانجیگری آمریکا در 17 آوریل گذشته اجرایی شد، اما درگیریها میان دو طرف ادامه یافت و حملات هوایی و موشکی تقریباً بهصورت روزانه میان آنها رد و بدل شد.
نقشهها، سلاح و پهپادها… در 9 ساعت مذاکرات لبنان و اسرائیل چه گذشت؟
از زمان ازسرگیری درگیریها در مارس گذشته، عملیات نظامی به کشته شدن هزاران نفر در لبنان انجامیده و همچنین موجهای گسترده آوارگی را در جنوب، بقاع و ضاحیه جنوبی بیروت به دنبال داشته است.
تهدید اسرائیل به هدف قرار دادن دوباره ضاحیه جنوبی، نگرانیها از گسترش دامنه جنگ را افزایش داده است؛ بهویژه با انتقال عملیات نظامی از مناطق مرزی به مناطق پرجمعیت؛ موضوعی که از تلفات انسانی بیشتر و آوارگیهای تازه در دوره پیش رو خبر میدهد.
