وزارت امور خارجه پاکستان در تازهترین موضعگیری رسمی خود در روز ۱۱ سپتامبر ۲۰۲۶ (۲۰ شهریور ۱۴۰۵) بر تعهد قاطع و پایبندی کامل اسلامآباد به توافقات امنیتی دوجانبه با عربستان سعودی تأکید کرد و از آمادگی این کشور برای پشتیبانی همهجانبه از تمامیت ارضی ریاض در برابر تهدیدها و حملات موشکی و پهپادی نیروهای حوثی یمن خبر داد.
اسلامآباد همزمان با اعلام موضع حمایتی خود، اعلام کرده است که در گام کنونی، اولویت را بر هشدارهای بازدارنده و روندهای دیپلماتیک برای توقف حملات متمرکز کرده و در صورت نیاز و بنا بر ضرورتهای میدانی، تمامی ظرفیتهای دفاعی خود را در چارچوب معاهدات امنیتی به کار خواهد گرفت.
تأکید اسلامآباد بر تعهدات امنیتی در چارچوب پیمان مکه
سجاد حیدر خان، سخنگوی وزارت امور خارجه پاکستان، در جریان نشست خبری هفتگی خود در اسلامآباد که جزئیات آن توسط خبرگزاری رویترز منتشر شد، با اشاره به حملات اخیر حوثیها به خاک عربستان اعلام کرد که امنیت و ثبات عربستان سعودی خط قرمز پاکستان به شمار میرود. سخنگوی وزارت امور خارجه پاکستان تصریح کرد که هرچند تا این لحظه تصمیمی برای اعزام مستقیم نیروی پیاده یا اجرای عملیات فوری در خاک یمن اتخاذ نشده، اما ارتش پاکستان آماده است تا در صورت تداوم تهدیدها و در زمان مقتضی، بر پایه پیمان دفاعی مشترک با تمام توان در کنار ریاض بایستد.
بیشتر بخوانید: تغییر موازنه در جنوب دریای سرخ؛ سقوط جزیره زقر، تنگنای استراتژیک ریاض و شوک به بازار جهانی انرژی
سخنگوی وزارت امور خارجه پاکستان همچنین هرگونه تغییر یا گسترش ساختار کنونی پیمان سهجانبه میان پاکستان، عربستان سعودی و ترکیه موسوم به «پیمان دفاعی مکه» را رد کرد و یادآور شد که تمرکز اصلی این ائتلاف در حال حاضر، پاسخگویی به چالشهای امنیتی موجود، ارتقای همکاریهای پدافندی و حفظ موازنه ثبات در منطقه است.
انتقال پیام هشدار ریاض به تهران از طریق کانالهای دیپلماتیک
تحرکات فشرده اسلامآباد به دنبال انتشار گزارش خبرگزاری رویترز در تاریخ ۹ سپتامبر ۲۰۲۶ (۱۸ شهریور ۱۴۰۵) شتاب بیشتری گرفت. بر اساس اطلاعات موثق این خبرگزاری، دولت پاکستان در راستای حمایت از عربستان سعودی، پیام هشدارآمیز و رسمی ریاض را به مقامات تهران منتقل کرده است. در این پیام دیپلماتیک، اسلامآباد از تهران خواسته بود با بهکارگیری ظرفیتها و نفوذ منطقهای خود، مانع ادامه حملات حوثیها به زیرساختهای غیرنظامی و تأسیسات نفتی عربستان شود.
بیشتر بخوانید: جبهههای داغ و عقبنشینی حوثیها؛ آیا مرحله تازهای در یمن آغاز شده است؟
یک مقام ارشد ایرانی در گفتوگو با خبرگزاری رویترز، دریافت این پیام دیپلماتیک از سوی پاکستان را تأیید کرد، با این حال توضیح داد که موضع تهران همواره بر استقلال تصمیمگیریهای نظامی حوثیها استوار بوده است. با وجود این توضیحات، مقامات پاکستانی در رایزنیهای خود بر این نکته تأکید کردهاند که بیتفاوتی نسبت به امنیت مرزهای عربستان میتواند پیامدهای گستردهای به همراه داشته باشد و پاکستان اجازه نخواهد داد امنیت شرکای راهبردیاش با خطر مواجه شود.
حملات گسترده موشکی به پایگاه خمیس مشیط و آمادگی دفاعی پاکستان
تنشهای تازه به دنبال حملات سنگین موشکی و پهپادی حوثیها به جنوب عربستان شکل گرفت. بر اساس گزارش رسانههای دولتی عربستان سعودی، تأسیسات حیاتی و پایگاه هوایی خمیس مشیط هدف اصابت قرار گرفتند که در نتیجه آن ۷۳ نفر زخمی شدند و خساراتی به برخی بخشهای زیربنایی وارد شد. نیروهای حوثی این عملیات را پاسخی به بمبارانهای هوایی ماههای گذشته ائتلاف به رهبری عربستان در یمن عنوان کردند.
خواجه محمد آصف، وزیر دفاع پاکستان، پس از این رویداد با تأکید بر مفاد توافقات راهبردی یادآور شد که هرگونه تعرض به تمامیت ارضی عربستان سعودی به منزله تهدید علیه امنیت پاکستان تلقی میشود. منابع آگاه در وزارت دفاع پاکستان نیز به رسانههای محلی اعلام کردند که نیروهای مسلح این کشور سامانههای رصدی، مشاورههای نظامی و همکاریهای اطلاعاتی خود را با ارتش عربستان تقویت کردهاند تا در مهار و خنثیسازی حملات آتی نقش فعالی ایفا کنند.
پیشروی حوثیها در بندر مخا و تأثیر بر امنیت گذرگاه بابالمندب
همزمان با تلاشهای دیپلماتیک، اوضاع میدانی در یمن نیز پیچیدهتر شده است. منابع نظامی وابسته به دولت مستقر در عدن در تاریخ ۱۰ سپتامبر ۲۰۲۶ (۱۹ شهریور ۱۴۰۵) گزارش دادند که نیروهای حوثی توانستهاند بخشهای مهمی از شهر بندری مخا در سواحل غربی یمن را تحت کنترل درآورند و تحرکات خود را به سمت جزایر راهبردی حنیش در دریای سرخ گسترش دهند.
بیشتر بخوانید: با حمایت ایران و در سایه سکوت معترضان؛ «جبریل الحوثی» تنها نامزد جانشینی پدرش شد
کارشناسان امور نظامی در گفتوگو با خبرگزاریهای بینالمللی تأکید کردند که استقرار نیروهای حوثی در سواحل بندر مخا، توان آتش و نظارت آنان را بر آبراه حیاتی تنگه بابالمندب به میزان چشمگیری افزایش میدهد. از آنجا که بخش بزرگی از جریان انرژی و ترانزیت کالا در جهان از این تنگه عبور میکند، هرگونه اقدام برای ناامنسازی این گذرگاه، واکنشهای تند بینالمللی و منطقهای را به دنبال خواهد داشت و بر لزوم اتخاذ تدابیر بازدارنده مشترک از سوی پاکستان و عربستان افزوده است.
تثبیت رویکرد راهبردی اسلامآباد در مهار بحران
مجموعه تحولات جاری نشان میدهد که پاکستان با وجود پیگیری راهکارهای دیپلماتیک، در حفظ منافع مشترک و ایستادگی در کنار عربستان سعودی مصمم است. اسلامآباد تلاش میکند با فعال نگهداشتن ابزارهای هشدار و هماهنگیهای نظامی، هم از تشدید یک جنگ گسترده زمینی جلوگیری کند و هم مانع از تکرار حملات حوثیها علیه قلمرو عربستان شود.
به گفته تحلیلگران، پیام آشکار اسلامآباد به تمامی بازیگران منطقهای این است که تداوم تهدیدها علیه ریاض میتواند پاسخهای بازدارنده و گزینههای دفاعی سختتری را از سوی پاکستان و متحدانش فعال کند. این رویکرد، ضمن ایجاد توازن در میدان دیپلماسی، بر ایستادگی غیرقابل تغییر پاکستان در برابر هرگونه تهدید علیه امنیت خلیج فارس تأکید دارد.
