گروه «حوثی» نزدیک به تهران، در ساعات پایانی شامگاه شنبه، از اجرای یک حمله نظامی جدید خبر داد که به گفته این گروه، «اهداف حیاتی و نظامی» در جنوب اسرائیل را هدف قرار داده است؛ این دومین تشدید از این نوع در عرض چند ساعت به شمار میرود، پس از نخستین حملهای که این گروه از زمان آغاز جنگ در منطقه اعلام کرده بود.
سخنگوی نظامی گروه «حوثی» گفت این حمله «با شلیک مجموعهای از موشکهای کروز و پهپادها» انجام شده و در چارچوب آنچه «پشتیبانی نظامی» از جبهههای همپیمان توصیف میشود، صورت گرفته است؛ او تأکید کرد که این عملیاتها «در روزهای آینده ادامه خواهد یافت» مگر آنکه آنچه «تجاوز» علیه ایران و متحدانش مینامد، متوقف شود.
در مقابل، رسانههای اسرائیلی از رهگیری یک پهپاد که از یمن به سمت شهر ایلات پرتاب شده بود، بهعلاوه یک موشک دوم که بدون ثبت خسارت رهگیری شد، خبر دادند؛ در حالی که گزارشهایی به نقل از مسئولان نظامی منتشر شد مبنی بر اینکه پاسخ «در راه است» و تلآویو با توجه به گسترش دامنه رویارویی، زمانبندی و سازوکار آن را بررسی میکند.
تکرار حملات «حوثی» در بازهای زمانی کوتاه، نشاندهنده گذار عملی از گفتمان «آمادگی» به مرحله اجراست؛ امری که جایگاه این گروه را در مسیر تشدید تنش منطقهای تثبیت میکند، آن هم پس از هفتهها بسنده کردن به تهدید به مداخله.
تشدید حسابشده یا شتابزدگی میدانی؟
با وجود لحن تنشآمیز، تداوم این عملیاتها پرسشهایی را درباره ماهیت این درگیری و حدود آن برمیانگیزد. حمله دوم که پس از هشدارهای مستقیم درباره «مداخله نظامی» انجام شد، بیش از آنکه به معنای شتاب به سوی رویارویی باشد، به تلاشی برای تثبیت جایگاه گروه «حوثی» در معادله پاسخ شبیه است.
در مقابل، برآوردهای اسرائیلی از تأثیر نظامی مستقیم این حملات میکاهند و برخی منابع آن را «عامل حواسپرتی» توصیف کردهاند؛ اشارهای به اینکه اولویت همچنان متوجه ایران است، هرچند گشوده شدن جبههای از یمن، پیچیدگی بیشتری به صحنه میافزاید.
اختلاف درون گروه «حوثی»
محمد البخیتی، عضو دفتر سیاسی گروه «حوثی»، در یک مصاحبه تلویزیونی گفت: «بخش نظامی در اتخاذ تصمیم شتاب کرد»؛ اظهارنظری نامعمول که به وجود بحثی داخلی درباره زمانبندی و ماهیت تشدید تنش اشاره دارد.
این در حالی است که گروه «حوثی» پیشتر مداخله نظامی خود را به مجموعهای از شروط گره زده بود؛ از جمله گسترش دامنه جنگ یا استفاده از دریای سرخ در عملیات علیه ایران.
اما اجرای حملات، با وجود محقق نشدن این شروط طبق آنچه اعلام شده، این فرضیه را تقویت میکند که در برآوردها میان جناحی که به سوی درگیری مستقیم سوق میدهد و جناحی دیگر که در محاسبات خود محتاطتر به نظر میرسد، اختلاف وجود دارد.
این تشدید تنش «حوثی» با اتهامهای رسمی یمنی نیز تلاقی دارد؛ اتهامهایی که تحرکات این گروه را به سیاستهای ایران پیوند میزنند و بر این باورند که زمانبندی عملیاتها، تلاش پیگیرانهای را برای کاهش فشار از تهران از طریق گسترش دامنه رویارویی تأیید میکند.
در مقابل، گروه «حوثی» میکوشد عملیاتهای خود را بهعنوان تصمیمی مستقل عرضه کند؛ گفتمانی که همزمان با گسترش دامنه تحرکات میدانیاش تکرار میشود و همین امر، در تصمیم به تشدید تنش، فضایی باز برای تفسیر میان دو بُعد محلی و منطقهای باقی میگذارد.
مخاطرات باز
با تکرار این حملات، احتمال پاسخ افزایش مییابد؛ امری که میتواند راه را برای هدف قرار دادن مواضعی در داخل یمن باز کند، در سناریویی که هزینهای مستقیم بر داخل یمن تحمیل میکند.
پژوهشگران پیشبینی میکنند که اگر پاسخ اسرائیل به گروه «حوثی» رخ دهد، این بار با دقت بسیار بالایی انجام خواهد شد؛ زیرا اسرائیل درگیر جبهههای دیگر است و ظرفیت واکنش آن محدود است.
