رژیم جمهوری اسلامی در روزهای اخیر موج جدید و پردامنه‌ای از حملات موشکی و پهپادی را علیه نفتکش‌های تجاری در تنگه هرمز به راه انداخته است؛ تهاجمی سازمان‌یافته که دقیقاً همزمان با نزدیک شدن حجم محموله‌های عبوری از این آبراه حیاتی به سطوح پیش از آغاز درگیری‌های نظامی تشدید شده است. شواهد میدانی و گزارش‌های منابع معتبر دریانوردی حاکی از آن است که تهران در تلاش است با ایجاد ناامنی سیستماتیک در مهم‌ترین گلوگاه انتقال انرژی جهان، روند بازگشت آرامش به بازارهای نفت را مختل کند. این رفتار تنش‌آفرین نشان‌دهنده استراتژی مخرب جمهوری اسلامی برای استفاده ابزاری از امنیت دریانوردی بین‌المللی با هدف گروگان‌گیری اقتصاد جهانی و وارد آوردن شوک به مصرف‌کنندگان انرژی است.
بر اساس تازه‌ترین گزارش سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا، تنها در روزهای ابتدایی ماه جاری میلادی ۹ حمله مستقیم به کشتی‌های تجاری در این آبراه ثبت شده است که این رقم به تنهایی معادل نیمی از کل حملات گزارش‌شده در ماه گذشته در تنگه هرمز و خلیج فارس به شمار می‌رود. به گزارش خبرگزاری بلومبرگ، شتاب گرفتن این دست‌اندازی‌ها با ثبت ۴ حمله پیاپی در دو روز پایانی ماه گذشته میلادی کلید خورد و نشان داد سپاه پاسداران و یگان‌های دریایی رژیم قصد دارند فشارها را بر شرکت‌های کشتیرانی تجاری به بالاترین سطح ممکن برسانند؛ رویکردی که تلاش‌های بین‌المللی برای مهار نوسانات اقتصادی و کنترل نرخ تورم جهانی در آستانه فصل زمستان را مستقیماً هدف گرفته است.
باج‌خواهی دریایی تهران از طریق تزریق ترس و بلاتکلیفی
تحلیل‌گران ارشد امنیت دریایی بر این باورند که تشدید حملات روزهای اخیر نه تصادفی، بلکه بخشی از تاکتیک‌های شناخته‌شده جمهوری اسلامی برای تحمیل خواسته‌های خود از مسیر ارعاب است. دیمیتریس مانیاتیس، مدیرعامل شرکت مدیریت ریسک ماریسکس، در یادداشتی تحلیلی تأکید کرد: “به نظر می‌رسد رژیم ایران در پی اعمال کنترل بیشتر بر تنگه هرمز از طریق یکی از کهنه‌ترین ابزارهای قهری خود، یعنی ایجاد ترس و بلاتکلیفی است. ایران نیازی ندارد که مانع تردد تک‌تک کشتی‌ها شود، بلکه تنها باید جامعه کشتیرانی جهانی را به این باور برساند که هر شناوری ممکن است هدف بعدی باشد.” این ارزیابی نشان می‌دهد که حاکمیت تهران چگونه با هزینه‌سازی برای تجارت آزاد جهانی، در پی ایجاد اهرم‌های نامشروع فشار است.
در نتیجه این حملات هدفمند، نفتکش‌هایی که از تنگه هرمز عبور می‌کنند، ناچار شده‌اند به سمت آب‌های کم‌عمق مجاور سواحل عمان تغییر مسیر دهند و بخش عمده‌ای از مسیر را با دستگاه‌های فرستنده خاموش طی کنند. این پنهان‌کاری اجباری در ناوبری، معامله‌گران و ناظران را ناگزیر ساخته است تا برای برآورد میزان انتقال نفت و گاز صرفاً به بررسی دقیق تصاویر ماهواره‌ای تکیه کنند. ایجاد این فضای پرخطر، افزون بر افزایش خطر سوانح ناوبری، راهزنی دریایی رژیم را به عامل اصلی تحمیل هزینه‌های سنگین بیمه جنگی و به خطر انداختن جان ملوانان غیرنظامی از سراسر جهان بدل کرده است.
بازگشت جریان انرژی به سطح پیش از جنگ و خشم تهران از افت قیمت‌ها
علت اصلی تشدید این تحرکات خشونت‌بار از سوی جمهوری اسلامی، شکست این رژیم در فلج کردن جریان جهانی سوخت و عقب‌نشینی قیمت‌های جهانی نفت بوده است. جریان صادرات نفت از این آبراه پس از آغاز فصل تابستان روندی صعودی به خود گرفت و بانک‌های معتبر وال استریت گزارش دادند که حجم انتقال سوخت به مرزهای پیش از آغاز بحران نزدیک شده است. در همین حال، بازرگانان ارشد کالاهای اساسی در جریان برگزاری مجمع اطلاعات انرژی در لندن تأیید کردند که صادرات نفت خاورمیانه به حدود ۸۰ درصد سطح پیش از آغاز درگیری‌ها رسیده است؛ افزایشی که سبب شد بهای هر بشکه نفت خام برنت مجدداً به زیر ۱۰۰ دلار کاهش یابد و نقشه‌های رژیم برای معامله بر سر بحران سوخت بی‌اثر شود.
روند انتقال گاز طبیعی مایع نیز اگرچه به دلیل نیاز به ناوگان محدود و بسیار تخصصی با سرعتی آهسته‌تر پیش رفت، اما پیش از آغاز موج تازه حملات تهران، بازیابی محسوسی را ثبت کرده بود. جریان بدون وقفه سوخت از تنگه هرمز عاملی حیاتی در تأمین ذخایر گرمایشی نیم‌کره شمالی برای فصل سرما محسوب می‌شود. اقدام رژیم ایران در حمله به تانکرهای حمل انرژی در این برهه زمانی حساس، تلاش آشکاری برای به راه انداختن بحران کمبود سوخت در اروپا و آسیا و ممانعت از بازگشت تعادل پایدار به بازارهای تجاری بین‌المللی است.
انفجار سرسام‌آور کرایه حمل نفتکش‌ها و شوک به بازارهای جهانی
تحرکات تهاجمی رژیم پیامدهای مالی سنگینی بر خطوط کشتیرانی تحمیل کرده و هزینه‌های حمل‌ونقل دریایی را به رکوردهای تاریخی رسانده است. بر اساس آمارهای منتشرشده توسط بورس بالتیک در لندن، هزینه اجاره روزانه یک نفتکش فوق‌سنگین برای انتقال نفت خام از حوزه خلیج فارس به بنادر چین در روز دوشنبه به رقم بی‌سابقه ۱.۳ میلیون دلار در روز صعود کرد. این شاخص در سال گذشته میلادی به طور میانگین نزدیک به ۶۰ هزار دلار در روز بود، اما امتناع بسیاری از مالکان کشتی از پذیرش خطرات عبور از تنگه هرمز، بهای کرایه را به سطحی سرسام‌آور رسانده است.
این جهش نجومی در هزینه‌های لجستیک دریایی، زنجیره تأمین جهانی را بار دیگر با تهدیدات تورمی مواجه ساخته است. در شرایطی که بانک‌های مرکزی در اقتصادهای پیشرفته تلاش می‌کنند فشارهای تورمی را مهار کنند، اختلالات ناشی از رفتارهای تهران می‌تواند موجب تداوم نرخ‌های بهره بالا و فشار اقتصادی بر شهروندان در سراسر جهان شود. کارشناسان انرژی هشدار می‌دهند هرگونه افت ملموس در حجم تردد از تنگه هرمز، دستاوردهای ماه‌های اخیر در مهار بهای سوخت را تهدید خواهد کرد و آسیب‌های آن متوجه کشورهای مصرف‌کننده خواهد شد.
تدابیر واشینگتن و متحدان برای مقابله با اخلال‌گری‌های رژیم
جامعه جهانی در واکنش به تلاش‌های بی‌ثبات‌کننده جمهوری اسلامی، سلسله اقدامات ضربتی را برای جلوگیری از بروز شوک قیمتی در بازارها به اجرا گذاشته است. هفته گذشته شماری از کشورهای عمده مصرف‌کننده انرژی از طرح‌های خود برای آزادسازی میلیون‌ها بشکه نفت خام از محل ذخایر استراتژیک پرده برداشتند تا مانع از کمبود عرضه شوند. همزمان، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، تدابیر متعددی را برای مهار بهای سوخت در بازار داخلی آمریکا در آستانه انتخابات میان‌دوره‌ای مورد بررسی دقیق قرار داده است تا اثرات منفی باج‌خواهی نفتی تهران را خنثی سازد.
تکیه رژیم تهران بر ابزار تهدید و حمله به نفتکش‌های غیرمسلح، نشان‌دهنده انزوای فزاینده حاکمیتی است که به جای مشارکت سازنده در اقتصاد بین‌الملل، همواره تروریسم دریایی را به عنوان برگ برنده خود در برابر جامعه جهانی به کار می‌گیرد. با این حال، افزایش مراقبت‌های ائتلاف دریایی و تدابیر هماهنگ کشورهای غربی نشان داده است که این اقدامات ایذایی نمی‌تواند به ابزاری برای تثبیت خواسته‌های نامشروع رژیم بدل شود. استمرار امنیت دریانوردی در تنگه هرمز نیازمند تداوم رویکرد قاطع در برابر تحرکات مخرب سپاه پاسداران و تأمین پوشش حفاظتی کامل برای تجارت بین‌الملل در برابر دزدی دریایی دولتی است.
- تشدید باج‌خواهی دریایی رژیم ایران در تنگه هرمز همزمان با احیای صادرات نفت و گاز
- تغییر موازنه در بازار نفت شرق آسیا؛ پالایشگاه‌های مستقل چین به سوی نفت عراق و قطر متمایل شدند
- معمای امنیتی پایگاه فرفورد؛ هفتمین بازداشت در سایه تشدید تقابل اطلاعاتی واشنگتن، لندن و تهران
- موج کم‌سابقه درگیری‌ها در سیستان و بلوچستان؛ اعلام کشته‌شدن ۱۰ عضو گروه‌های مسلح و بازداشت ۱۴ نفر در گزارش‌های سپاه و وزارت اطلاعات
- آغاز اجرای عملیاتی پیمان دفاعی مکه میان عربستان، ترکیه و پاکستان
