در تازهترین رویدادهای امنیتی در غرب کشور، نهادهای حقوقبشری در تاریخ ۲۰ اوت ۲۰۲۶ (۲۹ مرداد ۱۴۰۵) از تداوم بیخبری درباره سرنوشت دستکم دو زن بازداشتشده در استان آذربایجان غربی، بازداشتهای تازه در چند شهر، جانباختن یک فعال کُرد در درگیری مسلحانه و کشتهشدن یک کولبر در نوار مرزی خبر دادند.
این تحولات در شرایطی رخ میدهد که مراجع رسمی قضایی و نهادهای امنیتی تا این لحظه درباره اتهامات، دلایل بازداشت و جزئیات دقیق عملیاتهای رویداده هیچگونه بیانیه یا توضیحی منتشر نکردهاند.
بیخبری از سرنوشت دو زن در ارومیه و پیرانشهر
به گزارش سازمان حقوق بشری ههنگاو، شبکه حقوق بشر کردستان و خبرگزاری هرانا، نازنین حسینپور، شهروند ۳۴ ساله اهل روستای شیناوی پیرانشهر، روز ۱۶ اوت ۲۰۲۶ (۲۵ مرداد ۱۴۰۵) پس از مراجعه به ستاد خبری اداره اطلاعات این شهرستان بازداشت شد و با وجود گذشت چند روز، همچنان در مکانی نامعلوم به سر میبرد. گزارشهای حقوقبشری حاکی از آن است که حسینپور مادر ۲ کودک و سرپرست خانواده است و همسر وی به بیماری سرطان مبتلاست. این نهادها اعلام کردهاند که او از حق تماس تلفنی، ملاقات با خانواده و دسترسی به وکیل محروم بوده است. همچنین شبکه حقوق بشر کردستان اشاره کرده که پدر وی عضو یکی از احزاب مخالف حکومت در خارج از کشور است، هرچند ارتباط این موضوع با بازداشت او هنوز محرز نیست.

همزمان، سازمان ههنگاو و وبسایت کولبرنیوز گزارش دادند که بفرین احمدوش، ساکن روستای کچله ارومیه، در همان روز ۱۶ اوت ۲۰۲۶ (۲۵ مرداد ۱۴۰۵) همراه با شماری از اعضای خانوادهاش بازداشت شده است. به گفته این منابع، نیروهای اطلاعات سپاه پاسداران بدون ارائه برگه قضایی وارد منزل شعبان و ابراهیم احمدوش، عموهای بفرین، شده و او را بازداشت کردند. تاکنون درباره نهاد نگهدارنده، اتهامات قانونی و وضعیت دسترسی این شهروند به مشاور حقوقی اطلاعی در دست نیست.
بازداشتهای تازه در مهاباد و تکاب
در ادامه این بازداشتها، خبرگزاری کُردپا اعلام کرد که کریم رسولی، عضو شورای روستای ایندرقاش واقع در منطقه شارویران مهاباد، روز ۱۸ اوت ۲۰۲۶ (۲۷ مرداد ۱۴۰۵) در یکی از معابر شهری مهاباد بازداشت و به مکانی نامشخص منتقل شده است. هرانا نیز این خبر را پوشش داده و تأکید کرده است که هویت نهاد بازداشتکننده و اتهام انتسابی به این عضو شورا روشن نیست و مقامات دادگستری آذربایجان غربی واکنشی به این خبر نداشتهاند.
در شهرستان تکاب نیز عابد علیزاده، فعال رسانهای و مدرس زبان کُردی، شامگاه ۱۹ اوت ۲۰۲۶ (۲۸ مرداد ۱۴۰۵) در محله شریفآباد بازداشت شد. بر اساس گزارشهای کُردپا، هرانا و کولبرنیوز، سن علیزاده حدود ۲۷ سال ذکر شده و او در شبکههای اجتماعی پیرامون مباحث فرهنگی، آموزش زبان، تورم و گرانیها فعالیت میکرد. در خصوص نحوه بازداشت او روایتهای متفاوتی وجود دارد؛ برخی گزارشها حاکی از نبود حکم قضایی است، در حالی که گزارشهای اولیه رسانه روداو به وجود برگه بازداشت اشاره کرده بودند.

همچنین در خصوص بازداشت محمد وتمانی در مهاباد اختلافاتی در گزارشها دیده میشود. خبرگزاریهای کُردپا و هرانا زمان بازداشت این شهروند را ۱۹ اوت ۲۰۲۶ (۲۸ مرداد ۱۴۰۵) در خیابانهای مهاباد توسط مأموران اداره اطلاعات اعلام کردهاند، در حالی که ههنگاو تاریخ بازداشت را ۱۷ اوت ۲۰۲۶ (۲۶ مرداد ۱۴۰۵) در مقابل ساختمان شهرداری ثبت کرده و سن او را میان ۲۷ تا ۳۰ سال تخمین زده است.
جانباختن یک فعال در کرمانشاه و مرگ کولبر مرزی
در تحولی دیگر، سازمان حقوق بشری ههنگاو گزارش داد که پوریا نادری، شهروند ۲۹ ساله کُرد و پیرو آیین یارسان، پیشازظهر ۲۰ اوت ۲۰۲۶ (۲۹ مرداد ۱۴۰۵) در جریان درگیری مسلحانه با نیروهای اداره اطلاعات در محدوده میان درهدریژ و شهرک جلالیه کرمانشاه کشته شده است. بر پایه این گزارش، در جریان تبادل آتش ۲ تن از مأموران امنیتی نیز زخمی شدهاند. نادری پیشتر در جریان اعتراضات پاییز ۱۴۰۱ بازداشت و نزدیک به ۳ ماه در بازداشتگاه امنیتی به سر برده بود و پس از آزادی با تودیع وثیقه، بار دیگر در پی وقایع دی ۱۴۰۴ تحت تعقیب قرار گرفته بود. مراجع رسمی تا کنون درباره جزئیات این درگیری و انگیزه عملیات گزارشی منتشر نکردهاند.
بیشتـــر:
مسمومیت گسترده در شهر باینگان؛ نمونههای بالینی شهر باینگان به تهران ارسال شد
افزایش احضارهای تلفنی فعالان در سه شهر آذربایجان
از سوی دیگر، خبرگزاریهای هرانا، ههنگاو و کولبرنیوز گزارش دادند که یوسف مامهپور، کولبر ۳۰ ساله اهل روستای ورده سردشت، در شامگاه ۱۹ اوت ۲۰۲۶ (۲۸ مرداد ۱۴۰۵) در منطقه مرزی بردهسپیان هدف تیراندازی نیروهای مرزبانی قرار گرفته و بر اثر اصابت گلوله و شدت خونریزی جان باخته است. منابع حقوقبشری ادعا میکنند شلیک مأموران بدون اخطار قبلی بوده است، اما فرماندهی مرزبانی واکنشی رسمی به این رخداد نشان نداده است.

بلاتکلیفی پرونده اتهام محاربه در شیراز
در پروندهای مرتبط با بازداشتهای امنیتی ماههای گذشته، هرانا گزارش داد که احسان شمسبیگی، کارگر ساختمانی ۳۵ ساله اهل منطقه کوهمره سرخی، پس از گذشت بیش از ۷ ماه همچنان به صورت بلاتکلیف در زندان عادلآباد شیراز نگهداری میشود. شمسبیگی که در تاریخ ۱۱ ژانویه ۲۰۲۶ (۲۱ دی ۱۴۰۴) در دروازه سعدی شیراز بازداشت شده بود، با اتهاماتی نظیر محاربه، تبلیغ علیه نظام و تبانی علیه امنیت کشور مواجه است. پرونده او پس از ارسال به شعبه ۱ دادگاه انقلاب، جهت تکمیل تحقیقات مجدداً به شعبه ۸ بازپرسی ارجاع داده شده است. منابع حقوقبشری ادعا میکنند که بازجویان برای اخذ اقرار او را تحت فشار قرار دادهاند، هرچند دستگاه قضایی این ادعاها را تأیید نکرده است.
ابهامات قانونی و عدم پاسخگویی رسمی
تداوم سکوت دستگاههای مسئول در برابر این رویدادها، موجب شده است تا اطلاعات مربوط به تفهیم اتهام، سلامت جسمی و محل نگهداری بازداشتشدگان نامشخص بماند. کارشناسان حقوقی تأکید میکنند که دسترسی آزاد به وکیل، امکان تماس با بستگان و شفافیت در اقدامات انتظامی و قضایی از اصول پایهای دادرسی عادلانه به شمار میرود؛ اصولی که در گزارشهای مربوط به این بازداشتها و حوادث امنیتی اخیر با ابهامات جدی روبهرو هستند.
