دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز یکشنبه اعلام کرد محاصره دریایی ایران در تنگه هرمز آغاز شده است و به نیروی دریایی آمریکا دستور مستقیم داده شده تا از تردد کشتیها در این گذرگاه حیاتی جلوگیری کند.
ترامپ در پلتفرم «تروث سوشال» گفت این تصمیم «فوراً» اجرا میشود و افزود این اقدام در پاسخ به آنچه «باجگیری» ایران در ارتباط با کشتیرانی بینالمللی و پرونده مینها در تنگه خواند، اتخاذ شده است.
محاصره دریایی
ترامپ تأکید کرد نیروی دریایی آمریکا عملیات بازرسی و توقیف کشتیهایی را که مظنون به پرداخت عوارض به ایران هستند آغاز خواهد کرد؛ اقدامی که به گفته او عملاً به معنای بسته شدن تنگه هرمز به روی هرگونه فعالیت مرتبط با تهران است.
ترامپ نوشت: «ایران متعهد شده بود تنگه هرمز را باز نگه دارد، اما آگاهانه از انجام این کار خودداری کرد. این موضوع باعث نگرانی، آشفتگی و رنج بسیاری از مردم و کشورها در سراسر جهان شده است. ایران میگوید در آبها مینگذاری کرده، با اینکه تمام ناوگان دریاییاش و بیشتر تجهیزات مینگذاری آن بهطور کامل نابود شده است. شاید این کار را کرده باشد، اما کدام مالک کشتی حاضر است چنین ریسکی بکند؟»
او همچنین گفت کشورش برای نابودی مینهایی که گمان میرود ایران در تنگه کار گذاشته است اقدام خواهد کرد و نسبت به هرگونه هدف قرار دادن مستقیم کشتیهای آمریکایی یا غیرنظامی در منطقه هشدار داد.
تحلیلگران معتقدند اینگونه اقدامات، نشانه گذار از سیاست بازدارندگی به اعمال کنترل میدانی بر یکی از مهمترین شریانهای انرژی جهان است.
بنبست در گفتوگوها
ترامپ این تصمیم را به بنبست در گفتوگوهایی که در اسلامآباد برگزار شد مرتبط دانست و تأکید کرد ایران با وجود پیشرفت در برخی پروندههای دیگر، هیچ آمادگیای برای کنار گذاشتن برنامه هستهای خود نشان نداده است.
او گفت مذاکراتی که ساعتها ادامه داشت، به توافق نهایی منجر نشد و همین موضوع واشنگتن را به تشدید ابزارهای فشار سوق داد.
در مقابل، دادهها نشان میدهد تهران پرونده تنگه هرمز را بخشی از هرگونه مذاکره میداند؛ موضوعی که مسیر حلوفصل را پیچیدهتر کرده و احتمال تشدید تنش را افزایش داده است.
اسرائیل سطح آمادهباش را بالا برد
رسانههای اسرائیلی گزارش دادند ایال زامیر، رئیس ستاد ارتش اسرائیل، همزمان با اعلام آمریکا دستور داده است وضعیت «آمادهباش فوری» برقرار شود.
به نوشته روزنامه «یدیعوت آحرونوت»، ارتش اجرای «اقدامات رزمی سازمانیافته» را آغاز کرده که شامل افزایش سطح آمادگی و کاهش زمان واکنش در واحدهای مختلف است.
این تحول در حالی رخ میدهد که برآوردهای نظامی از احتمال ازسرگیری رویارویی با ایران در مرحله پیش رو حکایت دارد؛ موضوعی که اسرائیل را به افزایش سطح آمادگی عملیاتی واداشته است.
تشدید تنشِ باز و مسیر مذاکرهای شکننده
در مجموع، اعلام محاصره دریایی همراه با افزایش سطح آمادهباش اسرائیل نشان میدهد بحران وارد مرحلهای حساستر شده است؛ مرحلهای که در آن ابزارهای نظامی و مسیرهای دیپلماتیک همزمان در هم تنیدهاند.
ناظران بر این باورند که این تشدید تنش لزوماً بهسادگی رفتار تهران را تغییر نخواهد داد، زیرا تجربه تحریمها و محاصرههای پیشین نشان داده است که ایران را به تغییر اساسی در سیاستهایش وادار نکردهاند.
میان فشار نظامی فزاینده و مذاکرات بیثبات، صحنه همچنان به روی توافقی که زیر فشار تحمیل شود یا لغزش به سوی رویارویی گستردهتری که منطقه را به نقطه صفر بازگرداند، باز مانده است.
- رایزنیهای رئیس سازمان اطلاعات ترکیه در کابل و قندهار
- مطالبه جهانی برای تمدید مأموریت گزارشگر ویژه سازمان ملل در افغانستان، نامه مشترک ۱۰۰ نهاد بینالمللی به شورای حقوق بشر
- افزایش مطالبات اصناف ایران برای محاسبه مالیات بر پایه سود واقعی کسبوکارها
- پاکستان همزمان با حمله مرگبار به نظامیان، محدودیتهای مصرف سوخت را تشدید کرد
- رد گزارش سازمان ملل از سوی کاخ سفید؛ واکنش تند واشنگتن به اتهام «جنایات جنگی» و بازتاب خروج آمریکا در رسانههای ایران
