حرفه «حساسیِ دریا» یا همان جستوجوگران دریا در سوریه، از یک شغل فصلی برای صید ماهی به تجارتی سودآور برای انتقال مهاجران به قبرس تبدیل شده است. این افراد برای انتقال هر نفر با «قایقهای مرگ» به قبرس، که نزدیکترین ایستگاه اروپایی به سوریه به شمار میرود، بین 100 تا 200 یورو دریافت میکنند.
کنستانتینوس یوانو، وزیر کشور قبرس، روز پنجشنبه گذشته نسبت به افزایش شمار مهاجران سوری به جزایر این کشور هشدار داد؛ همزمان با آنکه 120 سوری در 24 ساعت گذشته وارد این کشور شدهاند. او در بیانیهای گفت: «تغییرات تازهای در شیوههای انتقال مهاجران رخ داده که بر شمار مهاجران غیرقانونیِ ورودی از راه دریا تأثیر گذاشته است.»
وزیر کشور قبرس اشاره کرد که شمار شهروندان سوریِ ورودی به قبرس افزایش یافته و این افزایش به چند عامل بازمیگردد؛ از جمله جنگ در سوریه، شرایط دشوار اقتصادی که سوریها با آن دستوپنجه نرم میکنند، و آسانی رسیدن به قبرس از راه دریا. اما پشتپرده این تجارت تازه و سودآور چیست؛ تجارتی که ممکن است اوضاع قبرس را کاملا دگرگون کند؟
مسیرهای مهاجرت به داخل سوریه کشیده شدهاند
در سواحل سوریه، رخدادهایی مرموز در جریان است که با اعلام وضعیت اضطراری در قبرس پیوند خوردهاند. حرفه «حساسیِ دریا» که پیشتر شغلی برای دریانوردانی بود که در تابستان در پی صید و روزیِ دریا میرفتند، اکنون از یک کار رایج به تجارتی سودآور و در عین حال مرموز تبدیل شده است.
بنا بر آنچه «الحل نت» فاش کرده است، امواج سواحل سوریه و گذرگاههای پنهان دریایی به صحنه تجارتی تبدیل شدهاند که کمتر کسی تصورش را میکرد؛ و «حساسیها» به انتقالدهندگان خطرناک مهاجرانی بدل شدهاند که در جستوجوی زندگی بهتر، راهی سفرهای غیرقانونی میشوند.
در تحولی بیسابقه، قایقهای ماهیگیری سوری که بهدلیل بحران سوخت و افزایش هزینههای راهاندازی از کار افتاده بودند، به وسیلهای برای حمل مهاجران در میان امواج خروشان تبدیل شدهاند؛ و در عین حال، به معاملهای سودآور برای حساسیهای دریا بدل شدهاند که برای انتقال هر نفر به سواحل امن قبرس، صدها یورو دریافت میکنند.
علی النحلوس، یکی از حساسیهای فعال در سواحل لاذقیه، به «الحل نت» گفت که حرفهاش به راهی برای رساندن امید به مهاجران سوری تبدیل شده است؛ بهویژه پس از بحرانهای انسانیای که بیرحمانه منطقه را درنوردید. آخرینِ این بحرانها، کارزار مقامهای ترکیه برای بازگرداندن پناهندگان به شمال سوریه و نیز سیاست فشار دولت لبنان بر سوریهای مقیم آن کشور بوده است.
النحلوس پنهان نمیکند که حرفه حساسیِ دریا یکی از خطرناکترین مشاغل در سوریه است؛ زیرا این قایقها در بسیاری از موارد غرق میشوند و حساسیها نیز در معرض بازداشت یا مرگ در دریا قرار دارند. با این همه، بسیاری از سوریها برای بهدست آوردن لقمه نان به این کار روی میآورند، چون هیچ شغل دیگری در کشور پیدا نمیکنند.
گذرنامههای سوری؛ دلیل اصلی ماجرا
وزارت کشور قبرس اعلام کرد که تغییراتی را در شیوه کار قاچاقچیان رصد کرده است؛ تغییراتی که توازن ورود مهاجران از مسیر دریایی را دگرگون میکند. همچنین در ترکیب تازهواردان، سهم شهروندان سوری رو به افزایش است.
بر اساس بیانیهای مرتبط که از سوی وزارت کشور صادر شده، مقامهای جمهوری قبرس در سطوح سیاسی و دیپلماتیک، و نیز در سطح فنی و عملیاتی، برای مدیریت پدیده رو به افزایش مهاجران، بهویژه از سوریه، تلاش میکنند. شمار درخواستهای پناهندگی در ماه ژوئن گذشته به 735 درخواست رسیده است.
به گفته النحلوس، یکی از دلایلی که او را به انتقالدهنده مهاجران به سواحل قبرس تبدیل کرده، کارزاری است که مقامهای لیبی و تونس در سواحل خود علیه مهاجران غیرقانونی به راه انداختهاند؛ جایی که هزاران سوری ماههاست در آن گرفتار ماندهاند.
افزون بر این، علت مستقیم رویآوردن سوریها به قایقهای ماهیگیری محلی، توقف ناگهانی صدور گذرنامه برای شهروندان داخل کشور از سوی وزارت کشور سوریه، همزمان با کارزار بینالمللی علیه مهاجرت غیرقانونی، بوده است؛ بهویژه برای فارغالتحصیلان تازهدانشگاه که از پیوستن به خدمت اجباری بیم دارند.
قاچاقچیانی که با افراد بانفوذ در ارتباطاند
چهارشنبه گذشته، و بهطور مشخص حدود ساعت 7 عصر، یک قایق چوبی حامل 95 مهاجر در فاصله 23 مایل دریایی در جنوب شرقی کیپ گرکو مشاهده شد. اندکی بعد نیز قایق دیگری در فاصله 16 مایل دریایی رصد شد که 18 مهاجر را حمل میکرد. سپس این دو قایق به بندر لارناکا منتقل شدند و در مجموع 113 مهاجر، شامل 78 مرد، 9 زن و 26 کودک، در آنها حضور داشتند.
با وجود غرقشدن قایقهای مرگ در گوشهوکنار دریای مدیترانه، و آخرینِ آنها قایقی که 750 مهاجر را حمل میکرد و بیشترشان سوری بودند، در ماههای گذشته عملیات قاچاق انسان از استانهای طرطوس و لاذقیه به قبرس از راه دریای مدیترانه شدت گرفته است.
آنچه النحلوس به «الحل نت» تأکید میکند این است که همه قایقهای ماهیگیری بهصورت فردی کار نمیکنند، بلکه زیر نظر شبکههای قاچاقچیانی فعالیت دارند که با افراد بانفوذ در دستگاههای امنیتی و ارتش سوریه در ارتباطاند؛ در برابر مبالغی که برای هر نفر به 3 هزار دلار رسیده است.
طبق آنچه مقامهای قبرس میگویند، ممنوعیت گفتوگو با دمشق که از سوی اتحادیه اروپا اعمال شده، به جمهوری قبرس اجازه نمیدهد درباره این پرونده، که اخیرا شتاب گرفته، مستقیما با مقامهای سوری ارتباط برقرار کند. با این حال، قبرس با مقامهای لبنان که با آن توافقنامه بازگشت امضا کرده، در تماس است.
فعال نشدن راهحلهایی از سوی دمشق برای بحرانهایی که شهروندان را در کشور هدف قرار دادهاند، حرفه حساسیها را به یکی از پدیدههای تراژیک تبدیل کرده است؛ پدیدهای که بازتابدهنده حجم رنج مردم سوریه است. به نظر میرسد سواحل سوریه به نقطهای تازه برای فرار بسیاری از شهروندان به سوی بنادر قبرس تبدیل خواهد شد.
- بحران نقدینگی در چرخه امنیت غذایی؛ مطالبات معوق گندمکاران و چشمانداز مبهم خودکفایی
- تنش در روابط تهران و قاره سبز؛ دیپلماسی در بنبست تقابل و اخراج متقابل
- شکست طرح رژیم ایران برای دور زدن محاصره دریایی هرمز؛ بحران ترانزیت زمینی و تشدید فشار بر معیشت مردم
- بنبست در شورای امنیت؛ پیامدها و ابعاد وتوی نظارت بر تحریمهای ایران از سوی مسکو و پکن
- از خیابان تا بیمارستان؛ ابعاد جنایت، پنهانکاری و سرکوب ساختاری در دی ۱۴۰۴
