جنگ با ایالات متحده و اسرائیل بار دیگر بحث درباره در اختیار داشتن سلاح هستهای را در داخل ایران زنده کرده است؛ همزمان، درخواستها از سوی چهرههایی در جریان تندرو برای کنار گذاشتن ممنوعیت دینی منسوب به رهبر فقید ایران، علی خامنهای، و خروج از معاهده منع گسترش سلاحهای هستهای افزایش یافته است.
این رویکرد بازتابدهنده تردید فزاینده در میان حامیان آن نسبت به کارآمدی توان هستهای ایران است؛ بهویژه پس از آنکه حملات نظامی نتوانست از هدف قرار گرفتن تأسیسات و توانمندیهای مرتبط با برنامه هستهای جلوگیری کند.
روزنامه «فایننشال تایمز» امروز دوشنبه در گزارشی با عنوان «تندروهای ایرانی میگویند زمان در اختیار داشتن سلاح هستهای فرا رسیده است»، گسترش بحث درباره گذار از صرف برخورداری از توان هستهای به داشتن سلاح واقعی را بررسی کرده است؛ موضوعی که سالها از گفتمان رسمی و علنی تهران بیرون مانده بود.
این گزارش اشاره میکند که برخی تندروها اکنون بمب هستهای را ضرورتی برای امنیت ملی میدانند و در این زمینه به تجربه کره شمالی در ایجاد بازدارندگی هستهای استناد میکنند.
دعوتها برای عبور از ممنوعیت دینی
گزارش «فایننشال تایمز» همزمان با اظهارات علنی شماری از چهرههای سیاسی ایران منتشر شده است که خواستار تغییر سیاست هستهای هستند. احمد نادری، نماینده مجلس، در گفتوگو با وبسایت «ایران اینترنشنال» که روز یکشنبه منتشر شد، گفت معتقد است موضع رهبر جدید ایران، مجتبی خامنهای، درباره سلاح هستهای ممکن است با موضع پدرش متفاوت باشد.

نادری همچنین حمایت شخصی خود را از در اختیار داشتن بمب هستهای از سوی ایران اعلام کرد و گفت بیش از یک دهه است که چنین درخواستی را مطرح میکند. او سلاح هستهای را ابزاری برای ایجاد بازدارندگی نظامی دانست. به نوشته «ایران اینترنشنال»، او افزود که درخواستها برای داشتن توان هستهای بازدارنده، در میان امامان جمعه و نمایندگان رهبر پررنگتر شده است.
علی خامنهای، رهبر فقید ایران، پیشتر با استناد به سخنرانی سال ۲۰۱۰ خود، فتوایی مبنی بر حرام بودن استفاده از سلاح هستهای مطرح کرده بود. تهران نیز از این موضع در گفتمان رسمی خود برای تأکید بر صلحآمیز بودن برنامه هستهایاش استفاده میکرد؛ با وجود اختلافات بینالمللی ادامهدار بر سر فعالیتهای این برنامه و سطح غنیسازی اورانیوم.
جنگ، محاسبات بازدارندگی را دوباره به آزمون کشید
اوجگیری درخواستها برای در اختیار داشتن بمب، پس از جنگ با ایالات متحده و اسرائیل رخ داد؛ جنگی که تأسیسات و توانمندیهای هستهای ایران را هدف قرار داد. این حملات بار دیگر این بحث را در درون جریان تندرو زنده کرد.
حامیان در اختیار داشتن سلاح هستهای بر این باورند که تجربه رویارویی اخیر، از نگاه آنان، محدود بودن بازدارندگی ناشی از برنامه هستهای بدون داشتن بمب واقعی را نشان داد. برخی از آنان به کره شمالی، که دارای زرادخانه هستهای است، بهعنوان نمونه کشوری استناد میکنند که میکوشد با بالا بردن هزینه هرگونه حمله نظامی، از نظام خود محافظت کند.
اما این دیدگاه بهکلی نادیده میگیرد که ایالات متحده جلوگیری از دستیابی به سلاح هستهای را در صدر شروط خود در مذاکراتی قرار داده که از زمان آغاز جنگ با ایران در جریان است. ناظران میگویند تمایل تهران به در اختیار داشتن سلاح هستهای، در مقابل، میتواند راه را برای تشدید بیشتر تنش، تحریمهای بیشتر و افزایش فشارهای بینالمللی باز کند.
در همین زمینه، «فایننشال تایمز» مینویسد که برنامه هستهای ایران در پی حملات آمریکا و اسرائیل آسیبهای سنگینی دیده است، اما همچنان ذخیره قابلتوجهی از اورانیوم با غنای بالا را حفظ کرده است.
- تندروهای ایرانی: زمان دستیابی به سلاح هستهای فرا رسیده است
- فلج کامل صادرات نفت ایران؛ اسکلههای خارگ هفتەهای متوالی خالی ماندەاند
- جهش ۷۱۷ درصدی قیمت شیر و دگرگونی سبد غذایی خانوار؛ زنگ هشدار برای سلامت عمومی و شاخصهای توسعه
- با بنبست مذاکرات؛ آیا اسرائیل با حمایت آمریکا بهتنهایی به ایران و نیروهای نیابتیاش حمله میکند؟
- هشدار درباره تشدید حملات سایبری به زیرساختهای ایران در سایه نفوذ ۸۳ درصدی فیلترشکنها

